काठमाडौँ । अफ्रिकी देश कङ्गो र युगाण्डामा इबोला भाइरसको नयाँ प्रकोप देखिएपछि विश्व स्वास्थ्य संगठन (डब्लुएचओ) ले यसलाई अन्तर्राष्ट्रिय जनस्वास्थ्य आपतकाल घोषणा गरेको छ। नेपाल सरकारले पनि सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै निगरानी र तयारी बढाएको जनाएको छ।
इबोला भाइरस मुख्य रूपमा जङ्गली जनावरबाट मानिसमा सर्ने रोग हो। संक्रमित जनावरको रगत, मासु वा शरीरका तरल पदार्थसँग सम्पर्क हुँदा यो रोग सर्न सक्छ। विशेषगरी चमेरो, बाँदर, चिम्पान्जी, गोरिल्ला, सुँगुर, मृग र दुम्सीबाट सर्ने जोखिम बढी हुन्छ।
संक्रमित व्यक्तिसँग प्रत्यक्ष सम्पर्क गर्दा पनि यो रोग एक व्यक्तिबाट अर्को व्यक्तिमा सर्छ। शरीरका तरल पदार्थ, रगत वा संक्रमित सामग्रीको सम्पर्कबाट संक्रमण फैलिन सक्छ।
इबोलाका मुख्य लक्षणहरूमा उच्च ज्वरो, टाउको दुख्ने, शरीर र जोर्नी दुख्ने, कमजोरी, घाँटी दुख्ने र भोक नलाग्ने हुन्छ। रोग गम्भीर हुँदै जाँदा बान्ता, पखाला, शरीरमा दाग देखिनु र विभिन्न अंगले काम गर्न छोड्ने समस्या देखिन सक्छ। केही अवस्थामा शरीरका विभिन्न भागबाट रगत बग्ने र मृत्युको जोखिम पनि हुन्छ।
हाल इबोलाको कुनै निश्चित औषधि वा खोप उपलब्ध छैन। उपचार मुख्य रूपमा बिरामीको स्याहार, पानी र आवश्यक सहयोगमा आधारित हुन्छ। त्यसैले सरसफाइ, सावधानी र संक्रमितसँग सम्पर्क नगर्नु नै यसको रोकथामको मुख्य उपाय मानिन्छ।
सम्पादक:
लोकेन्द्र भण्डारी
समाचार संयोजक:
सुनिल आचार्य
रिपोर्टर:
अनिता बिष्ट
सरोज वोलखे
