नेपालको वित्तीय गुप्तचर एकाइको प्रभावकारी कदमले वित्तीय प्रणालीलाई थप सुरक्षित बनाएको छ ?

काठमाण्डौ।नेपालको वित्तीय गुप्तचर एकाइ (FIU-नेपाल) ले मनी लाउन्डरिङ (ML), आतंकवादी वित्तपोषण (TF) र प्रसार वित्तपोषण (PF) रोक्नका लागि थप प्रभावकारी कदम चाल्दै देशको वित्तीय प्रणालीलाई सुरक्षित राख्न कार्यहरू अघि बढाएको छ। यो एकाइ, जसले २००८ मा सम्पत्ति शुद्धीकरण रोकथाम ऐन (ALPA) अन्तर्गत स्वायत्त एकाइको रूपमा काम गर्न थाल्यो, अहिले वित्तीय संस्थाहरू र तोकिएका गैर-वित्तीय व्यवसाय तथा पेशाहरूबाट शंकास्पद लेनदेन र गतिविधिहरूको बारेमा जानकारी संकलन, विश्लेषण र प्रसार गर्ने प्रमुख भूमिका निर्वाह गर्दै आएको छ।

वित्तीय गुप्तचर एकाइले मनी लाउन्डरिङ र आतंकवादी वित्तपोषणका शंका भएका गतिविधिहरूको बारेमा जानकारी प्राप्त गर्ने, त्यसलाई विश्लेषण गर्ने र कानून प्रवर्तन एजेन्सीहरूलाई थप अनुसन्धानका लागि पठाउने कार्यमा संलग्न छ। यसले शंकास्पद लेनदेन रिपोर्ट (STR), शंकास्पद गतिविधि रिपोर्ट (SAR) र थ्रेसहोल्ड लेनदेन रिपोर्ट (TTR) लगायत अन्य थप जानकारीहरू प्राप्त गर्ने र विश्लेषण गर्ने कार्यलाई निरन्तर अघि बढाइरहेको छ।

वित्तीय गुप्तचर एकाइ-नेपालले वित्तीय संस्थाहरू र अन्य रिपोर्टिङ संस्थाहरूलाई ऐन र नियामक दायित्वहरूको बारेमा सचेत गराउने कार्य गर्दै आएको छ र गोपनीयता उल्लङ्घन भएमा कडा जरिवाना लगाउने प्रक्रिया पनि लागू गरेको छ। रिपोर्टिङ संस्थाहरूलाई समयमै जानकारी दिनका लागि मार्गदर्शन र प्रतिक्रिया प्रदान गर्ने काम गर्दै आएको छ।

वित्तीय गुप्तचर एकाइले अन्य अन्तर्राष्ट्रिय वित्तीय गुप्तचर एकाइहरूसँग सुरक्षित प्लेटफर्ममार्फत जानकारी आदानप्रदान गर्ने कार्यलाई पनि अघि बढाएको छ। यसका लागि समझदारी ज्ञापन (MoU) र सदस्यता सम्झौतासमेत गरिएको छ, जसले नेपालको वित्तीय गुप्तचर प्रणालीलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा थप सुदृढ बनाएको छ।

सम्पत्ति शुद्धीकरण रोकथाम ऐन (ALPA) अन्तर्गत FIU-नेपालले समन्वय समिति, नियामक समन्वय संयन्त्र, अनुसन्धान समन्वय संयन्त्र र प्रतिआतंकवाद संयन्त्र जस्ता विभिन्न राष्ट्रिय निकायहरूसँग सहकार्य गर्दै काम गर्दै आएको छ। यसले नेपालका वित्तीय निकायहरूको सुरक्षा मजबुत बनाउन र अवैध वित्तीय गतिविधिहरूको नियन्त्रण गर्न महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्ने अपेक्षासमेत गरिएको छ।

वित्तीय गुप्तचर एकाइ-नेपालको यी कदमहरू नेपालको वित्तीय प्रणालीलाई थप सुरक्षित बनाउन र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा यसको साख बढाउन महत्त्वपूर्ण योगदान पुर्याउनेछन्।