पारदर्शिता अभावले कर प्रशासनमा असर: चाँगुनारायण नगरपालिकाको स्थिति

भक्तपुर । चाँगुनारायण नगरपालिकाले आ.ब २०८०।८१ मा कर संकलनमा उल्लेखनीय उपलब्धि हासिल गरेको छ। नगरपालिकाले कुल रू. २६ करोड ६८ लाख ४३ हजार ४९८.३२ कर संकलन गरेको विवरण सार्वजनिक गरेको छ। यसमध्ये सबैभन्दा बढी राजस्व नगरपालिका कार्यालयबाट रू. ११ करोड ९१ लाख ९७ हजार ६२ प्राप्त भएको छ, जसले कुल राजस्वको ४४.६६ प्रतिशत योगदान गरेको छ। वडाहरूमा राजस्व संकलनमा भिन्नता देखिएको छ भने सबैभन्दा कम कर ३ नं. वडा कार्यालयबाट रू. ८६ लाख ६ हजार २५७ संकलन भएको छ, जुन कुल राजस्वको ३.२२ प्रतिशत मात्रै हो।

वडा कार्यालयहरूले कुल रू. १४ करोड ७६ लाख ४६ हजार ४३६ संकलन गरेका छन्। यसमा सबैभन्दा बढी योगदान ९ नं. वडा कार्यालयबाट २०.३२ प्रतिशत रहेको छ। अन्य वडा कार्यालयहरूले क्रमशः १ नं. वडा रू. १ करोड २९ लाख ८ हजार ८८०, २ नं. वडा रू. १ करोड ८२ लाख ४६ हजार ५४३, ४ नं. वडा रू. १ करोड २८ लाख २ हजार १०९, ५ नं. वडा रू. ९५ लाख ६१ हजार १८५, ६ नं. वडा रू. २ करोड ४६ लाख ९४ हजार ४६३, ७ नं. वडा रू. १ करोड ३३ लाख ३ हजार ३०३, ८ नं. वडा रू. १ करोड ७५ लाख १३ हजार २९५ संकलन गरेका छन्।

विश्लेषण अनुसार, नगरपालिकामा आन्तरिक नियन्त्रण प्रणाली कमजोर रहेको देखिन्छ। प्राप्त राजस्व र हुनुपर्ने राजस्वबीचको तुलना गर्न प्रयोग हुने मापदण्डको अभावले कर संकलनको पारदर्शिता र निगरानीमा चुनौती सिर्जना गरेको छ। यसले कर प्रशासन सुधार र आन्तरिक लेखा व्यवस्थापनलाई प्रभाव पार्ने सम्भावना देखिन्छ।

नगरपालिकाले कर संकलन प्रणाली सुधार, वडाहरूको योगदान सुनिश्चित, र मापदण्ड आधारित नियमित निगरानी लागू गर्न आवश्यक देखिन्छ। यसबाट कर संकलनको पारदर्शिता बढ्ने र वडागत तथा नगरपालिकागत राजस्व व्यवस्थापनमा स्थायित्व सुनिश्चित हुनेछ।